Zagęszczarka gruntu rewersyjna ENAR TEN 3050DH HATZ Diesel

ENAR TEN 3050DH to zagęszczarka płytowa rewersyjna — jedzie w przód i w tył, silnik HATZ 1B20 Diesel. Siła odśrodkowa 29 500 N, szerokość robocza płyty 500 mm, 5 300 drgań/min, prędkość robocza 0–20 m/min, masa robocza 156 kg. Kod ENAR TEN3050DH. Drgania ręka-ramię 3,2 m/s².

Co to jest i do czego służy

Zagęszczarka rewersyjna ma wibrator dwuwałowy. Przesuwając fazę między wałami zmienia się kierunek wypadkowej siły — i dlatego maszyna jedzie do przodu, do tyłu, albo zagęszcza stojąc w miejscu. To nie jest gadżet: w wykopie nie ma jak zawrócić, a wyciąganie i wkładanie maszyny przy każdym nawrocie kosztuje więcej czasu niż samo zagęszczanie.

ENAR kieruje serię TEN do grubszych warstw, podbudów i kruszyw wymagających wyższej energii zagęszczania. Ten model daje siłę odśrodkową 29 500 N (29,5 kN) przy 5 300 drgań/min i płycie 500 mm szerokości i 658 mm długości; prędkość robocza 0–20 m/min.

Napęd to HATZ 1B20 Diesel, chłodzony powietrzem, 4-suw — 3,4 kW / 4,6 KM maks. wg Hatza, rozruch ręczny (linkowy). Masa robocza 156 kg i to jest liczba, którą trzeba wziąć pod uwagę przy planowaniu transportu: ta klasa maszyn jeździ na przyczepie, nie w bagażniku.

Dane techniczne

Dane z cennika, kart katalogowych, kart produktowych i instrukcji obsługi producenta ENAR oraz kart producentów silników (Honda, Hatz, Yanmar), stan na wrzesień 2026. Tam, gdzie materiały producenta podają dwie różne wartości, wpisaliśmy obie z zaznaczeniem źródła — zamiast wybierać jedną i udawać, że rozbieżności nie ma.

Zbiornik wody — w serii TEN go nie ma

W rewersyjnych zagęszczarkach TEN ENAR nie przewiduje zbiornika wody ze zraszaczem — nie ma go ani w cenniku, ani w kartach katalogowych. To maszyna pod grunt, kruszywo i podbudowę, nie pod gorący asfalt. Zraszacz znajdziesz w serii jednokierunkowej: w ZEN 16/20 jako opcję (kody C0117 C / C0118 C), a w ZEN-L jako fabryczną wersję z literą W.

Jak dobrać zagęszczarkę

Trzy typy maszyn robią trzy różne rzeczy i nie zastępują się nawzajem. Wybór idzie po dwóch pytaniach: jaki grunt i jak gruba warstwa.

Grubości warstw i zakresy zastosowań pochodzą z materiałów doborowych ENAR. Producent nie publikuje głębokości zagęszczania w centymetrach dla poszczególnych modeli.

Grunt sypki czy spoisty

• Grunty sypkie (niespoiste) — piasek, żwir, kruszywo łamane. Wg ENAR reagują bardzo dobrze na wibrację: ziarna się przegrupowują, zazębiają i zagęszczają. Tu właściwa jest zagęszczarka płytowa — jednokierunkowa przy cienkich warstwach i wykończeniu, rewersyjna przy podbudowie.
• Grunty spoiste — glina, pył. Sama lekka zagęszczarka płytowa jest wg ENAR często niewystarczająca: te grunty potrzebują pionowej siły udarowej skupionej na małej powierzchni, czyli ubijaka PH. Płyta po glinie „pływa" i zagęszcza tylko wierzch.
• Wąski wykop — pod rurę, kabel, przy ścianie fundamentu. Decyduje szerokość: stopa ubijaka ma 280 mm, najwęższa płyta w gamie (ZEN-L 12) 350 mm.
• Asfalt i łaty drogowe — zagęszczarka jednokierunkowa, koniecznie ze zraszaczem, żeby masa nie kleiła się do płyty.

Jednokierunkowa czy rewersyjna

W praktyce: na otwartym terenie i przy wykończeniu jednokierunkowa wygrywa wydajnością i ceną, bo jest lżejsza i szybsza w przestawianiu. W wykopie i przy podbudowie wygrywa rewersyjna, bo nie trzeba jej zawracać ani wyciągać, a przy 24,5–35 kN wchodzi w warstwę głębiej. Koszt tego wyboru to masa — TEN 35 to 210–220 kg i bez HDS albo zestawu transportowego nie ruszysz go z przyczepy.

Ile metrów kwadratowych na godzinę

ENAR nie publikuje wydajności w m²/h dla zagęszczarek płytowych — ani w cenniku, ani w kartach katalogowych. Jedyna uczciwa liczba, jaką można podać, to arytmetyka z dwóch danych producenta: szerokość płyty razy prędkość robocza.

Dla tego modelu: 0,5 m × 20 m/min × 60 = ok. 600 m²/h. To wyliczenie Pro-Masz, nie dana katalogowa ENAR — i to teoretyczne maksimum przy jednym przejściu i stu procentach wykorzystania czasu. Realnie schodzi z tego 40–60% na zawracanie, zakładki między pasami i kolejne przejścia; liczbę przejść określa projekt albo wymagany wskaźnik zagęszczenia, nie maszyna.

Cała gama ENAR — zagęszczarki i ubijaki

Zestawienie z cennika ENAR Polska, kart katalogowych i kart produktowych producenta, stan na wrzesień 2026. Masy to masy robocze. Tam, gdzie materiały ENAR podają dwie wartości, w tabeli jest wartość handlowa, a obie znajdziesz w tabeli danych technicznych konkretnego modelu.

Drgania i czas pracy

To jest dana, której prawie nikt nie podaje w opisach sklepowych, a na budowie decyduje o organizacji dniówki. Drgania przenoszone na ręce operatora (a_hv) są mierzone wg normy EN 500-4 i wpisane do instrukcji obsługi maszyny. Ekspozycję dzienną liczy się jako A(8) — im wyższe a_hv, tym krócej można maszyną pracować.

Progi są dwa i oba są prawnie wiążące: 2,5 m/s² to wartość progowa działania z dyrektywy 2002/44/WE (po jej przekroczeniu pracodawca ma obowiązek wdrożyć program ograniczenia ryzyka), a 5,0 m/s² to wartość dopuszczalna ekspozycji, której przekraczać nie wolno. W Polsce najwyższe dopuszczalne natężenie drgań miejscowych to A(8) = 2,8 m/s².

TEN 3050DH: a_hv = 3,2 m/s² wg instrukcji obsługi ENAR. Po podstawieniu do wzoru T = 8 × (próg / a_hv)² wychodzi dopuszczalny czas trzymania rąk na uchwycie:

Czasy to wyliczenie Pro-Masz ze wzoru na ekspozycję dzienną i z wartości a_hv podanej przez ENAR — nie są to dane katalogowe producenta. Wzór zakłada, że przez cały ten czas operator trzyma ręce na uchwycie pracującej maszyny; przerwy, przestawianie i tankowanie się nie liczą. Ocenę ryzyka zawodowego robi pracodawca.

Praktyczny wniosek: 3,2 m/s² to najniższa wartość w tej gamie i największa różnica praktyczna między rewersyjną TEN a jednokierunkową ZEN, która ma 6,8 m/s², czy ZEN-L z 8,22–9,27 m/s². Tu operator może pracować ponad 6 h, zanim dobije do polskiego NDN — tam nieco ponad godzinę. Przy robocie na kilka dni to jest argument mocniejszy niż różnica w cenie.

Praca i obsługa

1. ENAR kieruje rewersyjne do grubszych warstw, podbudów i kruszyw, ale nie podaje grubości w centymetrach — dla porównania jednokierunkowym przypisuje 15–30 cm warstwy luźnej. Liczbę bierz z projektu; sypanie „na raz" kończy się zagęszczonym wierzchem i luźnym spodem, a problem wychodzi przy pierwszym obciążeniu.
2. Maszyna ma iść na pełnych obrotach silnika. Zredukowane obroty to niższa siła odśrodkowa i sprzęgło odśrodkowe pracujące na poślizgu — najszybszy sposób na jego zużycie.
3. Prowadzi się ją za uchwyt, nie dociska. Płyta idzie sama z prędkością 0–20 m/min; napieranie nie zagęszcza mocniej, tylko męczy operatora i zwiększa drgania na rękach.
4. Kolejne pasy kładź z zakładką, a liczbę przejść bierz z projektu albo z wymaganego wskaźnika zagęszczenia. ENAR nie podaje „ilu przejść potrzeba" — to zależy od gruntu, wilgotności i warstwy.
5. Rewers: maszyna jedzie w tył bez zawracania, a przy neutralnym ustawieniu potrafi zagęszczać w miejscu. To jest cała przewaga tej konstrukcji w wykopie — nie ma manewru, nie ma wyciągania maszyny na górę przy każdym nawrocie.
6. Transport: przy masie 156 kg nie ma mowy o przenoszeniu w dwóch. ENAR ma do serii TEN 25/30 zestaw transportowy BW2554; ciężkie modele bierze się na HDS albo wciągarką po rampie.
7. Na kostce brukowej używa się podkładu elastomerowego — ENAR ma go w katalogu jako osobną pozycję (kod BW2553C dla płyty 400 mm, BW2553D dla 500 mm). Bez niego żeliwna płyta obija i rysuje kostkę.

Serwis

• Olej we wzbudniku: 1 000 cm³, SAE 100 — wg instrukcji ENAR. Wzbudnik jest sercem maszyny i pracuje przy 5 300 drgań/min; kontrola poziomu i szczelności to podstawowa czynność okresowa.
• Silnik obsługujesz wg instrukcji jego producenta — HATZ 1B20 Diesel. Filtr powietrza kontroluj częściej niż nakazuje interwał: zagęszczarka pracuje w pyle przy samym gruncie.
• Sprzęgło odśrodkowe sprawdzasz po objawie: maszyna na pełnych obrotach nie rusza albo wibracja narasta z opóźnieniem. Najczęstsza przyczyna zużycia to praca na częściowych obrotach — patrz punkt wyżej.
• Amortyzatory (elastomery) między płytą a ramą silnika to element zużywalny. Pęknięty amortyzator przenosi drgania prosto w ramę i w ręce operatora — wymienia się je parami, nie pojedynczo.
• Płytę czyść z ziemi i zaschniętego gruntu przed odstawieniem. Nalot na żeliwie zmienia sposób, w jaki płyta „ślizga się" po warstwie, i przyspiesza korozję krawędzi.
• Gwarancja: 12 miesięcy — gwarancja producenta ENAR. Serwis i części ENAR prowadzimy w Polsce, silnik Hatz serwisuje się w sieci serwisowej tej marki.

Najczęstsze pytania (FAQ)

Czym rewersyjna różni się od jednokierunkowej?

Wibratorem i sposobem pracy. Rewersyjna ma wibrator dwuwałowy: jedzie w przód, w tył i potrafi zagęszczać w miejscu, więc w wykopie nie trzeba jej zawracać ani wyciągać. Jednokierunkowa (ZEN, ZEN-L) jedzie tylko do przodu, ale waży 63–95 kg zamiast 134–220 kg. Rewersyjną bierze się na podbudowy i grubsze warstwy, jednokierunkową na wykończenie i lekkie powierzchnie.

Jaką warstwę gruntu zagęści?

ENAR podaje zalecenia dla klasy maszyny, nie dla modelu: 15–30 cm warstwy luźnej dla zagęszczarek jednokierunkowych, „grubsze warstwy" dla rewersyjnych (bez liczby) i 10–30 cm dla ubijaków. Głębokości zagęszczania w centymetrach per model producent nie publikuje.

Ile m²/h zrobi ta maszyna?

ENAR nie publikuje wydajności powierzchniowej dla zagęszczarek płytowych. Z danych producenta można ją tylko wyliczyć: 0,5 m szerokości × 20 m/min × 60 daje ok. 600 m²/h. To wyliczenie Pro-Masz i teoretyczne maksimum przy jednym przejściu — realna wydajność jest niższa o zawracanie, zakładki i kolejne przejścia.

Ile mocy naprawdę ma silnik?

Podajemy dane producenta silnika, bo one są porównywalne między markami: 3,1 kW / 4,2 KM znamionowa przy 3 000 obr./min i 3,4 kW / 4,6 KM maksymalna przy 3 600 obr./min wg Hatza. Rozbieżność bierze się stąd, że ENAR w materiałach handlowych podaje moc w starszej konwencji brutto, a producenci silników — moc netto wg SAE J1349. To ta sama jednostka, ale inaczej mierzona.

Jak przewieźć taką maszynę?

Przy masie 156 kg nie ma opcji „w dwóch na pakę". ENAR ma do serii TEN 25/30 zestaw transportowy BW2554 (kółka do przetaczania); załadunek robi się HDS-em, wciągarką albo po rampie. Maszyna ma ucho do zawiesia.

Jak długo można nią pracować w ciągu dnia?

Wg instrukcji ENAR drgania ręka-ramię tego modelu to 3,2 m/s². Przy polskim NDN dla drgań miejscowych (A(8) = 2,8 m/s²) daje to ok. 6 h 7 min trzymania rąk na pracującym uchwycie, a przy wartości dopuszczalnej z dyrektywy 2002/44/WE (5,0 m/s²) — ponad 8 h, czyli w jednej dniówce nieosiągalna. To wyliczenie ze wzoru na ekspozycję dzienną, nie dana katalogowa; ocenę ryzyka robi pracodawca.

Czy da się dokupić zbiornik wody?

Do serii TEN nie — ENAR nie przewiduje zbiornika wody ze zraszaczem w zagęszczarkach rewersyjnych i nie ma go ani w cenniku, ani w kartach katalogowych. Zraszacz jest w serii jednokierunkowej: w ZEN 16/20 jako opcja, w ZEN-L jako fabryczna wersja „W".

Czy można nią zagęszczać kostkę brukową?

Tak, ale z podkładem elastomerowym — ENAR ma go w katalogu jako osobną pozycję. Żeliwna płyta bez podkładu obija krawędzie i rysuje powierzchnię kostki. Producent wskazuje prace brukarskie jako zastosowanie zagęszczarek jednokierunkowych.

Jaka jest gwarancja i kto to serwisuje?

12 miesięcy — gwarancja producenta ENAR. Serwis i części ENAR prowadzimy w Polsce; silnik serwisuje się w sieci serwisowej jego producenta. Producent maszyny to ENAR (Enarco S.A.).

Dostawa, serwis i doradztwo

Wysyłka w 48 h, faktura VAT, leasing i raty. Jeśli nie masz pewności, czy do Twojej roboty właściwy będzie ENAR TEN 3050DH, czy raczej lżejsza jednokierunkowa albo mocniejsza TEN 35 — zadzwoń: +48 602 647 847 albo napisz: biuro@pro-masz.pl. Powiedz, jaki grunt, jaka warstwa i czy robota jest w wykopie — dobór zajmie dwie minuty. Doradzimy też wyposażenie: podkład pod kostkę, zraszacz, zestaw transportowy. Serwis i części ENAR prowadzimy w Polsce.