Zagęszczarka gruntu jednokierunkowa ENAR ZEN 16 DGH

ENAR ZEN 16 DGH to zagęszczarka płytowa jednokierunkowa, silnik HONDA GX160 CE. Siła odśrodkowa 16 000 N, szerokość robocza płyty 500 mm, 5 600 drgań/min, prędkość robocza 0–22 m/min, masa robocza 94 kg. Kod ENAR ZEN16DGH. Drgania ręka-ramię 6,8 m/s².

Co to jest i do czego służy

Zagęszczarka jednokierunkowa pracuje wibratorem jednowałowym: siła odśrodkowa jest skierowana tak, że maszyna sama idzie do przodu i po drodze zagęszcza warstwę. Jedzie tylko w jedną stronę — przy nawrocie trzeba ją obrócić. W zamian jest lekka, szybka i tania w utrzymaniu.

ENAR kieruje maszyny jednokierunkowe do tarasów, chodników, ciągów pieszych i małych powierzchni o lekkim ruchu, a kartę serii ZEN opisuje wprost jako sprzęt do zagęszczania gruntu i asfaltu przy pracach miejskich, naprawach dróg i lekkim brukarstwie. Zalecana grubość warstwy luźnej: 15–30 cm.

Ten model daje 16 000 N siły odśrodkowej przy 5 600 drgań/min, płyta ma 500 mm szerokości roboczej, długość płyty 414 mm, prędkość robocza to 0–22 m/min, a masa robocza 94 kg. Napęd: HONDA GX160 CE, benzyna, 4-suw, OHV — 3,6 kW / 4,8 KM netto wg Hondy, rozruch ręczny (linkowy).

Konstrukcja: żeliwna płyta bazowa z zaokrąglonymi krawędziami (nie zaczepia o warstwę przy zmianie kierunku), sprzęgło odśrodkowe, manetka gazu wbudowana w uchwyt, składany uchwyt antywibracyjny i zintegrowane kółka transportowe. Siłę udaru ENAR opisuje dla tej serii zakresem 1 600–2 000 kg.

Dane techniczne

Dane z cennika, kart katalogowych, kart produktowych i instrukcji obsługi producenta ENAR oraz kart producentów silników (Honda, Hatz, Yanmar), stan na wrzesień 2026. Tam, gdzie materiały producenta podają dwie różne wartości, wpisaliśmy obie z zaznaczeniem źródła — zamiast wybierać jedną i udawać, że rozbieżności nie ma.

Zbiornik wody ze zraszaczem — do czego służy

Zbiornik wody 9 l jest w serii ZEN 16/20 wyposażeniem opcjonalnym (kod C0118 C). Zraszacz podaje cienką warstwę wody na płytę i po to się go bierze: przy zagęszczaniu gorącej masy bitumicznej asfalt nie przykleja się do stopy maszyny. Bez zraszania płyta po kilku przejściach zbiera masę, zaczyna ciągnąć i psuje powierzchnię.

Do gruntu, żwiru, kruszywa i kostki brukowej zbiornik jest zbędny — to wyposażenie pod roboty asfaltowe i łaty drogowe. Jeśli wiesz, że będziesz wchodzić w asfalt, lepiej dobrać go od razu przy zamówieniu niż dokładać później.

Jak dobrać zagęszczarkę

Trzy typy maszyn robią trzy różne rzeczy i nie zastępują się nawzajem. Wybór idzie po dwóch pytaniach: jaki grunt i jak gruba warstwa.

Grubości warstw i zakresy zastosowań pochodzą z materiałów doborowych ENAR. Producent nie publikuje głębokości zagęszczania w centymetrach dla poszczególnych modeli.

Grunt sypki czy spoisty

• Grunty sypkie (niespoiste) — piasek, żwir, kruszywo łamane. Wg ENAR reagują bardzo dobrze na wibrację: ziarna się przegrupowują, zazębiają i zagęszczają. Tu właściwa jest zagęszczarka płytowa — jednokierunkowa przy cienkich warstwach i wykończeniu, rewersyjna przy podbudowie.
• Grunty spoiste — glina, pył. Sama lekka zagęszczarka płytowa jest wg ENAR często niewystarczająca: te grunty potrzebują pionowej siły udarowej skupionej na małej powierzchni, czyli ubijaka PH. Płyta po glinie „pływa" i zagęszcza tylko wierzch.
• Wąski wykop — pod rurę, kabel, przy ścianie fundamentu. Decyduje szerokość: stopa ubijaka ma 280 mm, najwęższa płyta w gamie (ZEN-L 12) 350 mm.
• Asfalt i łaty drogowe — zagęszczarka jednokierunkowa, koniecznie ze zraszaczem, żeby masa nie kleiła się do płyty.

Jednokierunkowa czy rewersyjna

W praktyce: na otwartym terenie i przy wykończeniu jednokierunkowa wygrywa wydajnością i ceną, bo jest lżejsza i szybsza w przestawianiu. W wykopie i przy podbudowie wygrywa rewersyjna, bo nie trzeba jej zawracać ani wyciągać, a przy 24,5–35 kN wchodzi w warstwę głębiej. Koszt tego wyboru to masa — TEN 35 to 210–220 kg i bez HDS albo zestawu transportowego nie ruszysz go z przyczepy.

Ile metrów kwadratowych na godzinę

ENAR nie publikuje wydajności w m²/h dla zagęszczarek płytowych — ani w cenniku, ani w kartach katalogowych. Jedyna uczciwa liczba, jaką można podać, to arytmetyka z dwóch danych producenta: szerokość płyty razy prędkość robocza.

Dla tego modelu: 0,5 m × 22 m/min × 60 = ok. 660 m²/h. To wyliczenie Pro-Masz, nie dana katalogowa ENAR — i to teoretyczne maksimum przy jednym przejściu i stu procentach wykorzystania czasu. Realnie schodzi z tego 40–60% na zawracanie, zakładki między pasami i kolejne przejścia; liczbę przejść określa projekt albo wymagany wskaźnik zagęszczenia, nie maszyna.

Cała gama ENAR — zagęszczarki i ubijaki

Zestawienie z cennika ENAR Polska, kart katalogowych i kart produktowych producenta, stan na wrzesień 2026. Masy to masy robocze. Tam, gdzie materiały ENAR podają dwie wartości, w tabeli jest wartość handlowa, a obie znajdziesz w tabeli danych technicznych konkretnego modelu.

Drgania i czas pracy

To jest dana, której prawie nikt nie podaje w opisach sklepowych, a na budowie decyduje o organizacji dniówki. Drgania przenoszone na ręce operatora (a_hv) są mierzone wg normy EN 500-4 i wpisane do instrukcji obsługi maszyny. Ekspozycję dzienną liczy się jako A(8) — im wyższe a_hv, tym krócej można maszyną pracować.

Progi są dwa i oba są prawnie wiążące: 2,5 m/s² to wartość progowa działania z dyrektywy 2002/44/WE (po jej przekroczeniu pracodawca ma obowiązek wdrożyć program ograniczenia ryzyka), a 5,0 m/s² to wartość dopuszczalna ekspozycji, której przekraczać nie wolno. W Polsce najwyższe dopuszczalne natężenie drgań miejscowych to A(8) = 2,8 m/s².

ZEN 16 DGH: a_hv = 6,8 m/s² wg instrukcji obsługi ENAR. Po podstawieniu do wzoru T = 8 × (próg / a_hv)² wychodzi dopuszczalny czas trzymania rąk na uchwycie:

Czasy to wyliczenie Pro-Masz ze wzoru na ekspozycję dzienną i z wartości a_hv podanej przez ENAR — nie są to dane katalogowe producenta. Wzór zakłada, że przez cały ten czas operator trzyma ręce na uchwycie pracującej maszyny; przerwy, przestawianie i tankowanie się nie liczą. Ocenę ryzyka zawodowego robi pracodawca.

Praktyczny wniosek: pełna ośmiogodzinna dniówka na tej maszynie jednym operatorem nie przechodzi. Przy 6,8 m/s² polski limit kończy się po niewiele ponad godzinie ciągłej pracy. Na dużych powierzchniach albo rotuje się operatorów, albo bierze maszynę o niższym a_hv — rewersyjne TEN 25/30 mają 3,2 m/s².

Praca i obsługa

1. Warstwa 15–30 cm (luźna) wg zaleceń ENAR. Grubsza warstwa to zagęszczony wierzch i luźny spód — problem wyjdzie przy pierwszym obciążeniu nawierzchni.
2. Maszyna ma iść na pełnych obrotach silnika. Zredukowane obroty to niższa siła odśrodkowa i sprzęgło odśrodkowe pracujące na poślizgu — najszybszy sposób na jego zużycie.
3. Prowadzi się ją za uchwyt, nie dociska. Płyta idzie sama z prędkością 0–22 m/min; napieranie nie zagęszcza mocniej, tylko męczy operatora i zwiększa drgania na rękach.
4. Kolejne pasy kładź z zakładką, a liczbę przejść bierz z projektu albo z wymaganego wskaźnika zagęszczenia. ENAR nie podaje „ilu przejść potrzeba" — to zależy od gruntu, wilgotności i warstwy.
5. Do transportu maszyna ma zintegrowane kółka i składany uchwyt antywibracyjny — wjeżdża na pakę bez rozkładania na części. Masa robocza 94 kg.
6. Na kostce brukowej używa się podkładu elastomerowego — ENAR ma go w katalogu jako osobną pozycję (kod C0119C N / C0119D N). Bez niego żeliwna płyta obija i rysuje kostkę.

Serwis

• Olej we wzbudniku: 400 cm³, SAE 10W/40 — wg instrukcji ENAR. Wzbudnik jest sercem maszyny i pracuje przy 5 600 drgań/min; kontrola poziomu i szczelności to podstawowa czynność okresowa.
• Silnik obsługujesz wg instrukcji jego producenta — HONDA GX160 CE. Filtr powietrza kontroluj częściej niż nakazuje interwał: zagęszczarka pracuje w pyle przy samym gruncie.
• Sprzęgło odśrodkowe sprawdzasz po objawie: maszyna na pełnych obrotach nie rusza albo wibracja narasta z opóźnieniem. Najczęstsza przyczyna zużycia to praca na częściowych obrotach — patrz punkt wyżej.
• Amortyzatory (elastomery) między płytą a ramą silnika to element zużywalny. Pęknięty amortyzator przenosi drgania prosto w ramę i w ręce operatora — wymienia się je parami, nie pojedynczo.
• Płytę czyść z ziemi i zaschniętego gruntu przed odstawieniem. Nalot na żeliwie zmienia sposób, w jaki płyta „ślizga się" po warstwie, i przyspiesza korozję krawędzi.
• Gwarancja: 12 miesięcy — gwarancja producenta ENAR. Serwis i części ENAR prowadzimy w Polsce, silnik Honda serwisuje się w sieci serwisowej tej marki.

Najczęstsze pytania (FAQ)

Ta zagęszczarka jedzie do tyłu?

Nie. To konstrukcja jednokierunkowa — jedzie wyłącznie do przodu, wibrator jest jednowałowy. Przy nawrocie maszynę się obraca. Jazdę w tył i pracę w miejscu ma seria rewersyjna TEN (dwuwałowa), ale kosztem masy: od 134 kg wzwyż.

Jaką warstwę gruntu zagęści?

ENAR podaje zalecenia dla klasy maszyny, nie dla modelu: 15–30 cm warstwy luźnej dla zagęszczarek jednokierunkowych, „grubsze warstwy" dla rewersyjnych (bez liczby) i 10–30 cm dla ubijaków. Głębokości zagęszczania w centymetrach per model producent nie publikuje.

Ile m²/h zrobi ta maszyna?

ENAR nie publikuje wydajności powierzchniowej dla zagęszczarek płytowych. Z danych producenta można ją tylko wyliczyć: 0,5 m szerokości × 22 m/min × 60 daje ok. 660 m²/h. To wyliczenie Pro-Masz i teoretyczne maksimum przy jednym przejściu — realna wydajność jest niższa o zawracanie, zakładki i kolejne przejścia.

Ile mocy naprawdę ma silnik?

Podajemy dane producenta silnika, bo one są porównywalne między markami: 3,6 kW (4,8 KM) netto przy 3 600 obr./min wg Hondy. Rozbieżność bierze się stąd, że ENAR w materiałach handlowych podaje moc w starszej konwencji brutto, a producenci silników — moc netto wg SAE J1349. To ta sama jednostka, ale inaczej mierzona.

Czemu w jednym miejscu jest 16 000 N, a w drugim 15 680 N?

Bo to ta sama wartość wyrażona inaczej. Instrukcja ENAR podaje siłę w kilogramach-siły (1 600 kg i 2 000 kg), a 1 600 kgf × 9,81 = 15 696 N. W cenniku, na stronie produktowej i w karcie katalogowej ENAR zaokrągla to do 16 kN i 20 kN. Podobnie z częstotliwością: materiały handlowe mówią 5 600 drgań/min, instrukcja 85 Hz (5 100 obr./min) — tej rozbieżności producent nie wyjaśnia, więc podajemy obie.

Płyta ma 400 czy 430 mm?

Ten model ma płytę 500 mm i tu materiały ENAR są zgodne. Rozbieżność 400 / 430 mm dotyczy wersji „C" tej samej serii, gdzie 400 mm to szerokość robocza, a 430 mm szerokość korpusu.

Jak długo można nią pracować w ciągu dnia?

Wg instrukcji ENAR drgania ręka-ramię tego modelu to 6,8 m/s². Przy polskim NDN dla drgań miejscowych (A(8) = 2,8 m/s²) daje to ok. 1 h 21 min trzymania rąk na pracującym uchwycie, a przy wartości dopuszczalnej z dyrektywy 2002/44/WE (5,0 m/s²) — 4 h 20 min. To wyliczenie ze wzoru na ekspozycję dzienną, nie dana katalogowa; ocenę ryzyka robi pracodawca.

Czy zbiornik wody jest w komplecie?

Nie — w serii ZEN 16/20 zbiornik 9 l jest wyposażeniem opcjonalnym (kody C0117 C dla płyty 400 mm, C0118 C dla 500 mm). Potrzebny jest tylko przy asfalcie: zraszacz nie pozwala gorącej masie kleić się do płyty. Do gruntu i kostki jest zbędny.

Czy można nią zagęszczać kostkę brukową?

Tak, ale z podkładem elastomerowym — ENAR ma go w katalogu jako osobną pozycję. Żeliwna płyta bez podkładu obija krawędzie i rysuje powierzchnię kostki. Producent wskazuje prace brukarskie jako zastosowanie zagęszczarek jednokierunkowych.

Jaka jest gwarancja i kto to serwisuje?

12 miesięcy — gwarancja producenta ENAR. Serwis i części ENAR prowadzimy w Polsce; silnik serwisuje się w sieci serwisowej jego producenta. Producent maszyny to ENAR (Enarco S.A.).

Dostawa, serwis i doradztwo

Wysyłka w 48 h, faktura VAT, leasing i raty. Jeśli nie masz pewności, czy do Twojej roboty właściwy będzie ENAR ZEN 16 DGH, czy raczej inna szerokość płyty albo wersja rewersyjna — zadzwoń: +48 602 647 847 albo napisz: biuro@pro-masz.pl. Powiedz, jaki grunt, jaka warstwa i czy robota jest w wykopie — dobór zajmie dwie minuty. Doradzimy też wyposażenie: podkład pod kostkę, zraszacz, zestaw transportowy. Serwis i części ENAR prowadzimy w Polsce.